İran bugün sadece sokak protestolarıyla çalkalanmıyor; ülke 1979'dan beri inşa edilen teokratik sistemin temel sütunlarının aşınma sürecini yaşıyor. Ocak 2026 olayları gösteriyor ki, artık "ıslahat" veya "yumuşama" retoriği mazide kaldı. Masada tek bir soru var: Tahran’ın stratejik çöküşü hangi hızla tam bir yıkıma dönüşecek?
Jeopolitik Çıkmaz ve "İç Cephe"
Resmi Tahran'ın yıllardır yürüttüğü "direniş ekseni" stratejisi şimdi bumerang etkisiyle kendisine döndü. İsrail ile girilen doğrudan askeri çatışma, rejimin "dokunulmazlık" mitini yerle bir etti. Füze saldırılarının iç kamuoyunda beklenen "vatanseverlik" dalgasını yaratmaması, aksine halkın "Bizim ekmeğimiz neden füzelere harcanıyor?" sorusunu daha gür sorması, rejimin ideolojik temelinin çöktüğünü kanıtlıyor.
Ekonomik İflasın Siyasi Doğuşu
Riyalin kağıt parçasına dönüşmesi ve yıllık enflasyonun kontrolden çıkması, sokaktaki eylemci profilini kökten değiştirdi. Artık sadece öğrenciler değil, "çarşı esnafı" (bazar ehli) ve işçi sınıfı da meydanlarda. Tarih teyit eder ki; çarşının iktidardan yüz çevirdiği gün, İran’daki her rejim için sonun başlangıcıdır.
Etnik Fay Hatları: Tebriz'in "Altın Terazisi"
Ancak bu devrimci manzaradaki en kritik nokta, İran'ın etnik coğrafyasıdır. Kürdistan ve Belucistan'da alevlenen çatışmalar rejimin askeri kaynaklarını parçalasa da, asıl ağırlık merkezi Güney Azerbaycan’dır.
Azerbaycan Türkleri bu kez sürece daha temkinli fakat daha talepkar bir şekilde dahil oluyorlar. Fars merkezli muhalefetin "tek bayrak" sloganları ile rejimin "milli güvenlik" tehditleri arasında kendi milli kimliklerini koruma mücadelesi veriyorlar. Tebriz bugün terazinin dilidir: Eğer bu devasa milli kütle, organize bir şekilde "milli haklar" paketini masaya koyarak sürece tam anlamıyla eklemlenirse, Tahran’ın idari ve ekonomik mekanizmaları 24 saat içinde felç olacaktır.
2026 İçin Üç Öngörü
Sistem İçi Parçalanma: Rejim içindeki radikal kanat (Devrim Muhafızları'nın bir kısmı) ile daha pragmatik çevreler arasında kanlı bir hesaplaşmaya şahit olabiliriz. Ali Hamaney sonrası halefiyet meselesi bu kavgayı körükleyecektir.
Konfederalizme Geçiş veya Parçalanma: Rejim çökerse, İran'ın eski merkeziyetçi yapıyla yönetilmesi imkansızdır. Yeni İran ya milletlerin iradesine dayanan konfederal bir yapıya evrilecek ya da uzun süreli etnik-siyasi çatışmaların merkezi haline gelecektir.
Dış Müdahalenin Formatı: ABD ve müttefikleri kara harekatından ziyade, rejimin "beyin" ve "sinir" sistemini hedef alan noktasal vuruşları ve yerel muhalefeti silahlandırmayı tercih edecektir.
Sonuç olarak: İran artık geri dönüşü olmayan bir yola girmiştir. 2026 baharı İran coğrafyası için sadece takvimin değişmesi değil, 100 yıllık Pehlevi-Molla paradigmasının sonu olabilir. Lakin bu sancılı geçişin tereyağından kıl çeker gibi kolay olacağını düşünmek safdillik olur.
#Tahran #Öğretmen #AliKoç #Yahudi #Kurd #İranlı #DefendRojava #RuizCimboma #AliKoç #Barça #Jayden #BebekOtel #Mansur #Mossad #ÖzgürÖzel
Evet 280 Kişi
Hayır 9 Kişi