Rusya'da göçmenler üzerindeki kontrol giderek daha da sıkılaştırılıyor. Bir yıl içinde yetkililer "yasadışı göçmenler" kaydı oluşturdu, okul kabul şartlarını sıkılaştırdı, polise göçmenleri yargılamadan sınır dışı etme yetkisi verdi ve Moskova ile çevresindeki bölgede göçmenlerin hareketlerini izleyen bir uygulama başlattı. Ukrayna'daki savaş ve rublenin değer kaybı nedeniyle Rusya'da çalışmak zaten daha az cazip hale gelmişti ve yeni kısıtlamalarla birlikte Orta Asya'dan giderek daha fazla genç, Avrupa da dahil olmak üzere başka yerlere yönelmeye başlıyor.
Moskova'da "istemeden"
Kırgızistan'daki genç vatandaşların %89'u gibi, 25 yaşındaki Bilal* de her zaman yurt dışında çalışmayı hayal etmişti.
Kırgızistan'daki gençler, işgücü göçünün yaygın, ekonomik olarak gerekli ve sosyal olarak kabul edilebilir olduğu bir ortamda büyürken, iç ekonomi henüz benzer fırsatlar sunmamaktadır.
Ülkede ortalama maaş aylık 42.000 som (480 dolar) iken, örneğin Rusya'da imalat sektöründe aylık maaşlar 150.000 rubleye (yaklaşık 2.000 dolar) ulaşıyor. Bilal, birçok hemşehrisinin aksine, orada çalışmayı hiç planlamamıştı. "Çünkü Rusya'da birçok vatandaşımız ırkçılıkla karşı karşıya kalıyor," diye açıklıyor.
Hayali Avrupa'ydı, ancak bağlantıları ve ilişkileri olmadan AB'de iş teklifi almak imkansız görünüyordu. Bu yüzden Bilal, sürekli işçi arayan Avrupalı şirketlerle bağlantı kurmuş olan hemşerilerine, yani "aracılara" başvurdu. Aracılar ona St. Petersburg'a gelmesini tavsiye ettiler; çünkü orada tüm evrak işlerini tamamlamanın ve vize başvurusunda bulunmanın daha kolay olacağını söylediler.
Koronavirüs salgınının en yoğun olduğu dönemdi ve birçok Schengen ülkesi vize vermeyi durdurmuş ve konsolosluklarını geçici olarak kapatmıştı. Bilal eli boş dönmek istemediği için Rusya'da kalmaya karar verdi; kendi ifadesiyle "mecburiyetten".
"Başlangıçta bir kayak merkezinde kaçak olarak çalıştım. Çoğunlukla odun kesiyor ve kulübelerin etrafındaki karı temizliyorduk. Nakit olarak ödeme alıyorduk," diye hatırlıyor.
İki ay sonra Bilal Moskova'ya taşındı ve vizesiz seyahat edebilen ülkelerden gelen yabancıların Rusya'da yasal olarak çalışmasına olanak tanıyan bir belge olan patentini aldı. Yandex'te kurye olarak iş buldu.
Bilal mükemmel Rusça konuşuyor, bu da arkadaşlarının aksine yabancı düşmanlığıyla daha az karşılaşmasının nedenini açıklıyor. Ancak çatışmalar da yaşandı: "Bazen 'Bakın, buraya göçmenler geldi...' diyen insanlarla karşılaştım. Özellikle de bir müşteri yanlış adres verdiğinde ve teslimat sorunlarına yol açtığında, elbette göçmenler suçlanıyor."
Bilal, Ukrayna'da tam ölçekli savaşın başlamasından iki ay önce Rusya'dan ayrıldı. "Şimdiki gibi değildi," diye hatırlıyor. "Evet, sokakta sizi durduruyorlardı ama paranızı alıp bırakıyorlardı. Şimdi arkadaşlarım bana Amina'dan (göçmenlik kaydı için kullanılan bir Rus mobil uygulaması - BBC) ve polisin sizi sokaktan alıp savaşa göndermesinden bahsediyor."
Avrupa onun hayali olmaya devam ediyordu
Baskınlardan gözetlemeye
Rusya'da göçmen işçiler için yasal istihdama giden yol, Moskova'ya 60 kilometre uzaklıkta bulunan ve insanların saatlerce beklediği devasa kuyruklarla karşılanan Sakharovo adlı bir merkezden geçiyor. Çevre, silahlı güvenlik güçleri tarafından korunuyor ve içeride, "toplumsal açıdan önemli hastalıkları" tespit etmek için kan ve idrar örnekleri alınması gibi işlemler bekliyor. İlk denemede belgeleri başarıyla alanlar yasal olarak çalışabiliyor, ancak yine de gelecekteki sorunlardan muaf değiller.
Ruslar sık sık onlara konut kiralamayı reddediyor. Göçmen çocukları "yer darlığı" gerekçesiyle okullara ve anaokullarına kabul edilmiyor, kendileri ise iş yerlerinde "baskınlarla" veya sokakta ya da toplu taşıma araçlarında sürekli "belge kontrolleriyle" karşı karşıya kalıyorlar.Rusya'nın Ukrayna'ya karşı başlattığı savaş bile onlara baskı kurmanın bir yolu haline geldi: Birçoğu "bonuslar" karşılığında -örneğin hızlandırılmış vatandaşlık- savaşa katılmaya zorlanıyor.
Tacikistan'da dört vatandaşın sorumlu tutulduğu Crocus Belediye Binası saldırısının ardından güvenlik güçleri geniş çaplı operasyonlar başlattı. Yabancı düşmanlığından korkan Tacik yetkililer, vatandaşlarına evde kalmalarını bile tavsiye etti.
Ardından yasama organları devreye girdi. Geçtiğimiz yıl boyunca, evlilik yoluyla oturma izni alma imkanını sınırladılar, İçişleri Bakanlığı'na göçmenleri yargılamadan sınır dışı etme yetkisi verdiler, çocuklarının okula kayıt olabilmeleri için Rusça dil sınavını geçmelerini zorunlu kıldılar ve ayrıca Rusya'da yasal olarak ikamet etme hakkı olmayan yabancıların veritabanı olan Kontrollü Kişiler Kaydı'nı oluşturdular. Daha önce de bazı kişiler yanlışlıkla veri tabanına dahil edilmiş, bunun sonucunda ülke içinde seyahat etme haklarından mahrum bırakılmış, banka hesapları dondurulmuş ve hatta araba kullanamaz hale gelmişlerdir.
Rus yetkililer tüm bu önlemleri yasadışı göçmenlerle mücadele ve suçları önleme ihtiyacıyla açıkladılar. Bu yılın Temmuz ayında İçişleri Bakanlığı, göçmenler tarafından işlenen suçlarda artış olduğunu bildirdi, ancak yabancıların genel suç istatistiklerindeki payı düşük kalmaya devam ediyor. "Eğer Kesin Olmak Gerekirse" projesi tarafından yapılan bir çalışma, yetişkin Rus erkeklerinin göçmenlerden daha fazla suç işleme olasılığının olduğunu gösterdi.
1 Eylül'de pilot uygulama olarak başlatılan yeni bir proje kapsamında, Moskova veya Moskova bölgesinde ikamet eden Özbekistan, Tacikistan, Kırgızistan, Ermenistan, Kazakistan, Gürcistan, Azerbaycan, Moldova ve Ukrayna'dan gelen göçmenlerin telefonlarına "Amina" uygulamasını yüklemeleri gerekiyor. Yetkililer, uygulamanın asıl amacını gizlemiyor: kullanıcıların konumlarını sürekli olarak takip etmek.
Kurban VAHİDOV, Türk Dünyası Dayanışma ve Yardımlaşma Teşkilatı Azerbaycan Ülke Başqanlığı, Basın ve Enformasyon Dairesi Başkan Yardımcısı. Araştırmacı-Yazar
#karyağışı #DevletBahçeli #JackieChan #ŞeymaSubaşı #Mutlu #ÇatlıFragmanSon1 #Sağlıklı #Emekli2026YaAçGiriyor #CumhurbaşkanıErdoğan #YeniYıldaYarımSigortaOlmasın